VO2max normwaarden: tabel per leeftijd voor mannen en vrouwen
Is jouw VO2max goed voor je leeftijd? Bekijk de indicatieve normtabellen voor mannen en vrouwen van 20 tot 70+ jaar en lees hoe je ze interpreteert.
Je hebt je VO2max laten meten of je sporthorloge geeft een getal, bijvoorbeeld 41. Maar wat zegt dat eigenlijk? Is dat goed, gemiddeld of juist aan de lage kant? Dat hangt sterk af van je leeftijd en geslacht. Een VO2max van 41 ml/kg/min is voor een man van 25 onder gemiddeld, maar voor een vrouw van 55 uitstekend.
In dit artikel vind je overzichtelijke normtabellen voor mannen en vrouwen, leggen we uit hoe je ze leest en waarom VO2max verschilt per leeftijd en geslacht. En misschien wel het belangrijkste: wat je kunt doen als je lager scoort dan je had gehoopt.
Nog niet helemaal helder wat VO2max precies is? Lees dan eerst Wat is VO2max?
Waar komen deze normwaarden vandaan?
De tabellen hieronder zijn indicatieve richtwaarden, gebaseerd op onder meer de richtlijnen van het American College of Sports Medicine (ACSM's Guidelines for Exercise Testing and Prescription) en het overzichtsonderzoek van Shvartz en Reibold (1990), dat normwaarden voor aerobe fitheid van 6 tot 75 jaar samenbracht. Dezelfde indeling gebruiken we ook in onze VO2max-calculator, zodat je uitkomsten overal op dezelfde manier worden beoordeeld.
Het is goed om te weten dat normwaarden per bron verschillen. Dat komt onder meer door:
- Testmethode: op een loopband worden meestal hogere waarden gemeten dan op een fietsergometer, omdat je meer spiermassa gebruikt. Het verschil ligt vaak in de orde van enkele procenten tot ruim tien procent.
- Meetmethode: een directe meting met ademgasanalyse is nauwkeuriger dan een schatting via een veldtest, formule of horloge.
- Populatie: normen zijn gebaseerd op specifieke groepen mensen, uit een bepaald land, tijdperk en met een bepaald activiteitsniveau.
Een moderne referentie is de FRIEND-registry (Fitness Registry and the Importance of Exercise National Database). Kaminsky en collega's publiceerden in 2015 referentiewaarden op basis van duizenden directe metingen met ademgasanalyse bij gezonde Amerikaanse volwassenen. Die waarden wijken op onderdelen af van oudere tabellen, wat nog eens laat zien dat je een norm altijd als richtlijn moet zien en niet als harde grens.
VO2max normwaarden voor mannen
Alle waarden in ml/kg/min.
| Leeftijd | Laag | Onder gemiddeld | Gemiddeld | Goed | Uitstekend |
|---|---|---|---|---|---|
| 20-29 | < 36 | 36-41 | 42-46 | 47-52 | 53+ |
| 30-39 | < 34 | 34-38 | 39-43 | 44-49 | 50+ |
| 40-49 | < 31 | 31-35 | 36-40 | 41-46 | 47+ |
| 50-59 | < 28 | 28-32 | 33-37 | 38-43 | 44+ |
| 60-69 | < 25 | 25-29 | 30-34 | 35-39 | 40+ |
| 70+ | < 22 | 22-26 | 27-30 | 31-35 | 36+ |
VO2max normwaarden voor vrouwen
Alle waarden in ml/kg/min.
| Leeftijd | Laag | Onder gemiddeld | Gemiddeld | Goed | Uitstekend |
|---|---|---|---|---|---|
| 20-29 | < 30 | 30-34 | 35-39 | 40-44 | 45+ |
| 30-39 | < 28 | 28-32 | 33-37 | 38-42 | 43+ |
| 40-49 | < 25 | 25-29 | 30-34 | 35-39 | 40+ |
| 50-59 | < 22 | 22-26 | 27-31 | 32-36 | 37+ |
| 60-69 | < 20 | 20-23 | 24-28 | 29-32 | 33+ |
| 70+ | < 18 | 18-21 | 22-25 | 26-29 | 30+ |
Schat je VO2max in 2 minuten
Met de Cooper-test, de 2,4 km-test of je rusthartslag. Inclusief vergelijking met leeftijdsgenoten.
Hoe lees je de tabel?
Het aflezen is eenvoudig:
- Zoek je leeftijdsgroep in de linkerkolom van de tabel voor jouw geslacht.
- Kijk in welke kolom je waarde valt. Gebruik de relatieve VO2max in ml/kg/min, het getal dat ook je sporthorloge of testrapport geeft.
- Lees de categorie af, van laag tot uitstekend.
Voorbeeld 1: Sanne is 34 jaar en heeft bij een inspanningstest een VO2max van 39 ml/kg/min gemeten. In de vrouwentabel voor 30-39 jaar valt dat in 'Goed' (38-42).
Voorbeeld 2: Mark is 52 jaar en zijn horloge geeft 36 ml/kg/min. In de mannentabel voor 50-59 jaar valt dat in 'Gemiddeld' (33-37). Omdat het om een horlogeschatting gaat, kan zijn werkelijke waarde iets hoger of lager liggen.
Zit je precies op de grens tussen twee categorieën? Kijk dan niet te veel naar het label. Een verschil van één of twee punten valt vaak binnen de meetonzekerheid, zeker bij schattingen. Veel zinvoller is het om je eigen ontwikkeling over tijd te volgen.
Waarom daalt VO2max met de leeftijd?
In de tabellen zie je dat de grenzen per leeftijdsgroep lager worden. Dat is geen toeval: VO2max neemt na de jongvolwassenheid geleidelijk af. Als vuistregel wordt vaak genoemd dat VO2max bij inactieve mensen na het dertigste levensjaar met ongeveer 10% per decennium kan dalen. Bij mensen die actief blijven en blijven trainen, verloopt die daling doorgaans langzamer, al blijft enige afname normaal. Op hogere leeftijd kan de daling wel weer versnellen, zoals een langlopende studie van Fleg en collega's (2005) liet zien.
De belangrijkste oorzaken:
- Lagere maximale hartslag: je hart kan op maximale inspanning minder slagen per minuut maken, waardoor het hartminuutvolume afneemt.
- Minder spiermassa: met het ouder worden neemt spiermassa af als je die niet actief onderhoudt, en daarmee de hoeveelheid weefsel die zuurstof verbruikt.
- Veranderingen in hart en bloedvaten: bloedvaten worden stugger en het hart vult zich minder makkelijk.
- Minder bewegen: veel mensen gaan met de jaren minder actief leven, wat de daling versterkt.
Het positieve nieuws: een flink deel van de daling heb je zelf in de hand. Een actieve zestiger kan een hogere VO2max hebben dan een inactieve dertiger. Hoe je dat aanpakt, lees je in VO2max verbeteren.
Waarom hebben vrouwen een lagere VO2max dan mannen?
In de tabellen liggen de grenzen voor vrouwen op elke leeftijd lager. Gemiddeld ligt de VO2max van vrouwen grofweg zo'n 10 tot 20% lager dan die van mannen van dezelfde leeftijd en met een vergelijkbaar trainingsniveau. Dat heeft biologische oorzaken:
| Factor | Verklaring |
|---|---|
| Hemoglobine | Vrouwen hebben gemiddeld een lagere hemoglobineconcentratie, waardoor elke liter bloed iets minder zuurstof kan vervoeren. |
| Hartgrootte | Een gemiddeld kleiner hart betekent een kleiner slagvolume en dus minder bloed per hartslag. |
| Lichaamssamenstelling | Vrouwen hebben gemiddeld een hoger vetpercentage. Omdat VO2max per kilogram totaal lichaamsgewicht wordt berekend, drukt dat de relatieve waarde. |
| Spiermassa | Gemiddeld minder spiermassa betekent minder actief weefsel dat zuurstof verbruikt. |
Daarom is het belangrijk om je waarde altijd met de juiste tabel te vergelijken. Een vrouw met 45 ml/kg/min in de leeftijd 20-29 valt al in de categorie 'Uitstekend', terwijl dezelfde waarde voor een man van die leeftijd 'Gemiddeld' is.
En topsporters dan?
De categorie 'Uitstekend' in de tabellen is bedoeld voor de algemene bevolking. Topsporters in duursporten zitten daar vaak ruim boven. Ter indicatie, met voorzichtige ranges:
| Groep | Mannen (ml/kg/min) | Vrouwen (ml/kg/min) |
|---|---|---|
| Goed getrainde amateur-duursporter | ca. 55-65 | ca. 48-56 |
| Nationale top in duursport | ca. 65-75 | ca. 55-65 |
| Internationale top (langlaufen, wielrennen, hardlopen, roeien) | ca. 70-85+ | ca. 60-75+ |
Bij een handvol uitzonderlijke atleten zijn waarden boven de 85 tot 90 ml/kg/min gerapporteerd. Maar onthoud: ook in de topsport bepaalt VO2max niet alles. Je lactaatdrempel en bewegingsefficiëntie zijn minstens zo belangrijk voor je prestatie. Daarover lees je meer in Wat is VO2max?
Je scoort laag. En nu?
Valt je waarde in 'Laag' of 'Onder gemiddeld'? Geen reden om te schrikken, en zeker geen reden om op te geven. Sterker nog: juist dan heb je de meeste winst te behalen.
Grote bevolkingsstudies laten zien dat de sterkste verbanden met gezondheid juist aan de onderkant van het fitheidsspectrum zitten. Zo vonden Mandsager en collega's (2018) dat mensen met de laagste fitheid een duidelijk hoger sterfterisico hadden dan mensen met een iets betere fitheid. Kodama en collega's (2009) zagen in hun meta-analyse dat elke extra MET aan fitheid samenging met een lager risico op overlijden en hart- en vaatziekten. De stap van laag naar gemiddeld lijkt daarmee een van de meest waardevolle stappen die je voor je gezondheid kunt zetten. Lees meer in VO2max en levensduur.
Wat kun je doen?
- Begin met regelmatig bewegen. Wandelen, fietsen, zwemmen of rustig hardlopen: elke vorm van duurbeweging telt. Bouw rustig op.
- Voeg geleidelijk intensiteit toe. Na een paar weken basis kun je korte, pittige blokken toevoegen, zoals stevig bergop wandelen of korte intervallen op de fiets.
- Wees consistent. Een paar keer per week bewegen, maandenlang volgehouden, levert meer op dan af en toe een heel zware training.
- Meet opnieuw na een paar maanden. Zo zie je je vooruitgang. Beginners zien vaak al na enkele weken tot maanden verbetering.
In VO2max verbeteren vind je concrete trainingsschema's en tips.
Je eigen VO2max weten
Een schatting via een calculator of sporthorloge is een prima startpunt. Wil je het nauwkeurig weten, dan is een inspanningstest met ademgasanalyse de standaard. Daarbij krijg je vaak ook je hartslagzones en drempels, zodat je gerichter kunt trainen. Alles over het verloop en de voorbereiding lees je in De VO2max-test.
Weet precies waar je staat
Een VO2max-test met ademgasanalyse geeft je je échte waarde én persoonlijke hartslagzones. Wij koppelen je aan een testlocatie bij jou in de buurt.
Veelgestelde vragen
Wat is een goede VO2max voor mijn leeftijd?
Dat lees je af in de tabellen hierboven. Ter indicatie: voor een man van 40-49 jaar geldt 41-46 ml/kg/min als goed, voor een vrouw van 40-49 jaar 35-39 ml/kg/min. Dit zijn indicatieve richtwaarden; andere bronnen kunnen iets andere grenzen hanteren.
Waarom wijkt de beoordeling van mijn sporthorloge af van deze tabel?
Horlogefabrikanten gebruiken hun eigen normtabellen, vaak gebaseerd op andere bronnen of populaties. Daardoor kan dezelfde waarde bij hen in een andere categorie vallen. Daarnaast is de VO2max op een horloge een schatting. Lees meer in Is de VO2max van je sporthorloge betrouwbaar?
Maakt het uit of mijn VO2max op de fiets of loopband is gemeten?
Ja. Op een loopband worden meestal iets hogere waarden gemeten dan op een fietsergometer. Voor niet-fietsers kan dat verschil groter zijn. Houd daar rekening mee als je je waarde met een tabel vergelijkt, en vergelijk metingen bij voorkeur met dezelfde methode.
Hoe snel kan ik van categorie veranderen?
Dat verschilt per persoon. Wie vanuit weinig beweging begint, ziet vaak binnen enkele maanden een duidelijke verbetering. Hoe fitter je al bent, hoe kleiner en langzamer de stappen worden. Aanleg speelt ook een rol.
Geldt een lage VO2max als ziekte?
Nee. Een lage VO2max is geen diagnose. Het is een indicatie dat je aerobe fitheid lager is, en een lagere fitheid hangt in onderzoek samen met een hoger gezondheidsrisico. Het mooie is dat je hier met beweging vaak veel aan kunt verbeteren.
Zijn er normwaarden voor kinderen en tieners?
Die bestaan, maar ze vallen buiten deze tabellen. Bij kinderen en tieners spelen groei en ontwikkeling een grote rol, en worden vaak andere testen en referenties gebruikt.
Bronnen
- American College of Sports Medicine. ACSM's Guidelines for Exercise Testing and Prescription. Wolters Kluwer, meest recente editie.
- Shvartz E, Reibold RC. Aerobic fitness norms for males and females aged 6 to 75 years: a review. Aviation, Space, and Environmental Medicine. 1990;61(1):3-11.
- Kaminsky LA, et al. Reference standards for cardiorespiratory fitness measured with cardiopulmonary exercise testing: data from the Fitness Registry and the Importance of Exercise National Database. Mayo Clinic Proceedings. 2015;90(11):1515-1523.
- Fleg JL, et al. Accelerated longitudinal decline of aerobic capacity in healthy older adults. Circulation. 2005;112(5):674-682.
- Kodama S, et al. Cardiorespiratory fitness as a quantitative predictor of all-cause mortality and cardiovascular events in healthy men and women: a meta-analysis. JAMA. 2009;301(19):2024-2035.
- Mandsager K, et al. Association of cardiorespiratory fitness with long-term mortality among adults undergoing exercise treadmill testing. JAMA Network Open. 2018;1(6):e183605.
- Ross R, et al. Importance of assessing cardiorespiratory fitness in clinical practice: a case for fitness as a clinical vital sign. Circulation. 2016;134(24):e653-e699.
Dit artikel is bedoeld als algemene informatie en vervangt geen persoonlijk medisch advies. Zie onze medische disclaimer.
Lees ook
Wat is VO2max? Alles over je maximale zuurstofopname
VO2max is de maximale hoeveelheid zuurstof die je lichaam per minuut kan opnemen en gebruiken. Ontdek hoe het werkt, wat het bepaalt en waarom het zoveel zegt over je conditie en gezondheid.
Lees verder TrainenVO2max verbeteren: zo train je slim aan je conditie
Je VO2max is trainbaar, op elke leeftijd. Lees welke trainingsprincipes werken, hoe je zone 2 en intervallen combineert en hoe een slimme trainingsweek eruitziet.
Lees verder GezondheidVO2max en levensduur: wat zegt de wetenschap?
Je conditie is een van de sterkste voorspellers van gezondheid op lange termijn. Ontdek wat het onderzoek laat zien, wat het niet bewijst en hoe je er zelf mee aan de slag gaat.
Lees verder